2018texnitext


 

2018logotexnia 2018eikastika 2018theamata


 Ήταν 7 Ιανουαρίου του 1966, όταν η Ρωμιοσύνη, το ποίημα του Γιάννη Ρίτσου που ζωντανεύει τους αγώνες του λαού μας στην ιστορική του διαδρομή, γίνεται μουσική, τραγούδι, παιάνας δοξαστικός στα χίλια αυτών για τους οποίους γράφτηκε

 “Μνημειώδες έργο του νεοελληνικού ποιητικού λόγου” , “πύργο ενός ελληνικού αλλά και παγκόσμιου οράματος ζωής, έρωτα, πόνου, θανάτου, ελπίδας,ανάστασης” “ποίημα-θεσμός, που εγγράφεται στην ιστορία των ιδεών, των λέξεων και των εικόνων σαν μια ουσιαστική και κυρίως δημιουργική πηγή” είναι μερικοί 

Αντώνη Δημητρίου

        Έτσι συμβαίνει με τα μεγάλα έργα τέχνης. Τα κοιτάζεις μια, τα κοιτάζεις δυο κι όσο περισσότερο τα κοιτάζεις, τόσο τα μάτια σου δε λένε να ξεκολλήσουν από πάνω τους. Τα μάτια κόβουν αμέριμνα βόλτες μέσα στις χρωματικές αρμονίες των λουλουδιών του Γιώργη Βαρλάμου.

 Μάθημα ζωής και καλλιτεχνικής δημιουργίας. Από το σήμερα στο χθες και από τους χθεσινούς αγώνες του ανθρώπου στους σημερινούς. Από τους σημερινούς εξαθλιωμένους που ψάχνουν στους σκουπιδοτενεκέδες στους χθεσινούς εργάτες και μουζίκους που παίρνοντας δυναμικά

Τι να 'ναι άραγε μια ζωγραφιά; Ίσως είναι η προσπάθεια να αιχμαλωτίσει κανείς τη στιγμή που ταξιδεύει, που χάνεται, που βιάζεται να προσπεράσει το τώρα. Εκείνη τη στιγμή που κάτι σκιρτά στην ψυχή, κάτι που ακινητοποιεί το βλέμμα, το χρόνο, τη σκέψη, το αίσθημα, την πίστη, την ιδεολογία.

        Σαν σήμερα, 13 Οκτώβρη του 1985 έφυγε από τη ζωή ο Τάσσος Α, ο κορυφαίος Έλληνας χαράκτης και ζωγράφος. «Όπου το δίκιο πολεμούσε την αδικία, όπου το φως διέλυε το σκοτάδι ο Α. Τάσσος ήταν παρών.

        “Θέλετε να μάθετε πως να γράφετε; Στο δρόμο, από το δρόμο να πάρετε μαθήματα. Και για την έκφραση και για το σκοπό που κυνηγάνε οι ωραίες τέχνες πρέπει να συχνάζετε στην αγορά. Ο λαός και όχι το σχολείο, να το σπίτι του συγγραφέα”

Ο λαϊκός μας πολιτισμός είναι δεμένος με την ιστορία, τη γλώσσα, την ποίηση, την ψυχή του μαχόμενου και χειμαζόμενου λαού μας στις πιο καλές του ώρες, τις ώρες της ανάτασης και της αντίστασης σε κάθε δυνάστη, εξωτερικό αλλά και εσωτερικό.

        Συμβαίνει σε όλους μας. Όταν βρισκόμαστε μπροστά σε ένα πίνακα ζωγραφικής άλλοτε στεκόμαστε γοητευμένοι από την κάθε λεπτομέρεια του έργου και άλλοτε στεκόμαστε προβληματισμένοι, αμήχανοι ή αδιάφοροι.

         Δεν είναι λίγοι εκείνοι που θεωρούν ότι η αναδρομή στην παράδοση σημαίνει πισωγύρισμα της τέχνης. Υπάρχουν κι άλλοι που θεωρούν, ότι το πάντρεμα της παράδοσης με το μοντέρνο βοηθά το μοντέρνο να ξεπεράσει την παρακμή του και να ανανεωθεί.

Δώρα στους λαούς, που τους γεννούν, είναι οι ποιητές τους. Είναι αυτοί, που “ικανοποιούν την λανθάνουσα κοινή ανθρώπινη ανάγκη για ουρανό”, “που βάζουν δυναμίτη, δημιουργούν εκρήξεις και σκορπίζουν το χειρότερο θάνατο στα βολέματά μας”,

Όταν η προσπάθεια συναντήσει το ευτυχές αποτέλεσμα και η ανάγκη του δοσίματος αγκαλιάσει τη χαρά της αποδοχής, τότε αυτό που σήμερα μειωτικά θεωρείται ερασιτεχνικό ξαναβρίσκει την αρχική του αγαθή έννοια

          Τότε που κυνηγούσαμε τους ανέμους” και στον ουρανό “μετρούσαμε τ΄άστρα”, δίπλα στο μαξιλάρι της εφηβείας μας τα βιβλία του Λουντέμη δρόσιζαν τη διψασμένη για τα όμορφα και τα ψηλά ψυχή μας και μας μάθαιναν να κάνουμε όνειρα και να παλεύουμε γι αυτά.

 

Δεν είναι χθες το χθες. Θα μπορούσε να είναι χθες, αν οι ανάγκες του χθες αφορούσαν το χθες. Αν οι αγώνες και τα όνειρα των ανθρώπων είχαν βρει δικαίωση. Αν οι απειλές του χθες βρίσκονταν έξω από το κάδρο του σήμερα.

 

«Εικαστικές Τέχνες και Αντίσταση 1950 - 1974»


Μεγάλη έκθεση με έργα 151 καλλιτεχνών εγκαινιάζεται στις 24 Γενάρη στην Πινακοθήκη του Δήμου Αθηναίων

 

Γνωστός σε όλους. Καθένας θυμάται με διαφορετικό τρόπο το Γιάννη Τσαρούχη, που γεννήθηκε σαν σήμερα στις 13 Γενάρη 1910. Άλλοι τον θυμούνται για τις σκηνογραφίες και τα κοστούμια που σχεδίαζε για το θέατρο.

          Σαν σήμερα 16 του Δεκέμβρη του 1974 στα ενενήντα του χρόνια πέθανε ο Κώστας Βάρναλης, ο επαναστάτης ποιητής, ο ποιητής- οδηγός των ανθρώπων του μόχθου στο χτίσιμο του δικού τους κόσμου.

 

 “Αργοπεθαίνουμε” παρατηρεί ο Νερούντα, ενώ η ζωή είναι ένα ταξίδι με έπαθλο τη “θαυμάσια ευτυχία”. Πότε αργοπεθαίνουμε και πότε ζούμε; Πως και γιατί αργοπεθαίνουμε;

...Πού πήγε η μέρα η δίκοπη που χε τα πάντα αλλάξει;

Δε θα βρεθεί ένας ποταμός να΄ ναι για μας πλωτός;

 

O γλυκός, ο τρυφερός, ο ποιητής των παιδικών μας αναμνήσεων. Ποιος απ' τη γενιά των πενήντα και πάνω δεν απάγγειλε στα σχολικά του χρόνια το “Χώμα Ελληνικό”, και δεν τραγούδησε την “Ανθισμένη μυγδαλιά”;

O Ναπολέων Λαπαθιώτης άγνωστος σχεδόν στις νεώτερες γενιές, λησμονημένος και αδικημένος ακόμα κι από τις επίσημες ιστορίες της λογοτεχνίας μας υπήρξε ένας από τους καταραμένους” ποιητές των ελληνικών γραμμάτων, καθώς τα ήθη της πουριτανικής και βαθειά υποκριτικής κοινωνίας του ελληνικού μεσοπολέμου δεν μπορούσαν να ανεχθούν την αντισυμβατικότητά του.

Γράφει η Κατερίνα Σ.

Ένα ποίημα που ξεχειλίζει από χαρά και αισιοδοξία και γίνεται ένα χειμαρρώδες λυρικό παραλήρημα, ένας ύμνος στις αρχέγονες δυνάμεις της ζωής, σ΄ αυτές, που λέει ο ποιητής ότι “ανοίγουν τα φτερά στο στήθος των πραγμάτων, στο στήθος των βαθιών ονείρων”.

Γράφει η Κατερίνα Σ.

O Παλαμάς από μόνος του είναι μια εποχή. Είναι όμως και μια εποχή της ζωής μας. Κομμάτι της πρώτης και ύστερης εφηβείας μας.

Γράφει η Κατερίνα Σ.

 

Γιατί τον σκότωσαν γιατί

το γελαστό τον ποιητή

αυγούλα στη Γρανάδα..;

Όταν ο τόπος με ό,τι κουβαλάει μέσα του και πάνω του- βουνά, ακρογιάλια, λιόδεντρα, κυπαρίσσια, μάρμαρα, γλάροι -περνάει μέσα στο αίμα και στο μεδούλι του ποιητή, όταν ο λαός με τους ζωντανούς και τους νεκρούς του,

Από τους ποιητές της γενιάς του ο Νικηφόρος Βρεττάκος - γεννήθηκε στη Λακωνία το 1912 - είναι η πιο γνήσια λυρική φωνή, "ο κορυδαλλός του Σέλλευ σε έναν πασίχαρο εκρηκτικό ύμνο της φύσης, της γυναίκας, της έμφυτης καλοσύνης του ανθρώπου".

Χίλιους ζωγράφους να βάλεις μπροστά στο ίδιο τοπίο, χίλια διαφορετικά έργα θα πάρεις. Πόσο μάλλον όταν το θέμα για καλλιτεχνική δημιουργία δεν είναι παρμένο από τη φύση, αλλά από τα κοινωνικά προβλήματα, τα βάσανα της πορείας για κοινωνική απελευθέρωση.

Με το ποίημά του Σώπα, μη μιλάς” ο αγαπημένος Τούρκος συγγραφέας και ποιητής Αζίζ Νεσίν μας ορμηνεύει να πάψουμε να σιωπούμε. Να μιλάμε.

Πέρασε πάνω από μισός αιώνας από τότε που πρωτοεμφανίστηκε η Ποπ Αρτ σαν καλλιτεχνικό ρεύμα, πρώτα στην Αγγλία και ύστερα στις ΗΠΑ.

Ο όρος Ποπ σε καμιά περίπτωση δεν σχετίζεται με αυτό που εμείς ονομάζουμε “λαϊκή τέχνη”

Οι όμορφες φράσεις γοητεύουν. Όταν μάλιστα προέρχονται από ανθρώπους της επιστήμης, των γραμμάτων και των τεχνών μπορεί και να περάσουν στην ιστορία. Στις μέρες μας με τη χρήση του διαδικτύου διανέμονται ταχύτατα και επηρεάζουν τον τρόπο σκέψης και και τις συνειδήσεις τεράστιου αριθμού ανθρώπων.

Από το τραγούδι του Κεμάλ του Μάνου Χατζιδάκι σε στίχους Ν. Γκάτσου:

Ακούστε την ιστορία του Κεμάλ

ενός νεαρού πρίγκιπα, της ανατολής

απόγονου του Σεβάχ του θαλασσινού, 

που νόμισε ότι μπορεί να αλλάξει τον κόσμο.

αλλά πικρές οι βουλές του Αλλάχ

και σκοτεινές οι ψυχές των ανθρώπων....

.....

Καληνύχτα Κεμάλ, αυτός ο κόσμος δε θα αλλάξει ποτέ

Καληνύχτα...”

Πέρα από τη θαυμάσια μουσική, εκείνο που μένει κάθε φορά που ακούμε το τραγούδι είναι ότι “αυτός ο κόσμος δε θα αλλάξει ποτέ”.

Είναι αλήθεια;