Σαν σήμερα ήταν στα 1961 κάπου στις στέπες της Καλιφόρνιας και μακριά από την κοινωνία, όταν υπέκυπτε στον καρκίνο ένας άνθρωπος μοναχικός και τυφλός, που δεν είχε πάψει μέχρι την τελευταία του στιγμή να νοσταλγεί και συγχρόνως να οραματίζεται "ένα γενναίο καινούργιο κόσμο".

haxley ImgL
       

Ήταν ο Άλντους Χάξλεϊ, μυθιστοριογράφος από τους πιο πολυδιαβασμένους στα χρόνια του μεσοπολέμου, που χάρη στην εξαιρετική του προσωπικότητα και στο ασυμβίβαστο με οτιδήποτε ορθόδοξο και παραδομένο αιρετικό του πνεύμα, αναμόρφωσε και δημιούργησε ένα νέο λογοτεχνικό είδος προκειμένου να μπορέσει να εκφραστεί. Χρονικογράφος της " χαμένης γενιάς", αυτής που ανδρώθηκε στην εικοσαετία 1920-1940, μαστίγωνε με τη σαρκαστική του ειλικρίνεια τις αδυναμίες, τις αφέλειες, τις πλάνες και τις απογοητεύσεις της, όπως αυτές εκπορεύονταν από την προδοσία των χαμένων της ιδανικών. Μέσα από το έργο του, μυθιστορήματα, διηγήματα, δοκίμια, ταξιδιωτικές εντυπώσεις, καθώς αναζητούσε και συγχρόνως έψεγε τους ανθρώπους της εποχής του για το κατάντημά τους "να αντιδρούν με τόση αδιαφορία μπροστά στα αποτρόπαια γεγονότα", αναδείχθηκε σε έναν σημαντικό ανατόμο της εποχής του. Μεγάλος ουμανιστής με βαθειά ανθρωπιστική καλλιέργεια, αφού περιπλανήθηκε χρόνια πολλά ανάμεσα στη σκονισμένη σοφία των αιώνων, κατέληξε ότι η επιστήμη από μόνη της έχει τη δύναμη σαν μια καινούργια θρησκεία να πλάσει ένα νέο τύπο ανθρώπου, που θα αντλεί από μέσα του τις λυτρωτικές εκείνες ικανότητες που θα του δώσουν τη δύναμη με φάρο προσανατολισμού τη διάνοιά του να δώσει μορφή στο χάος μέσα του και γύρω του. Ο άνθρωπος μόνος υπεύθυνος αυτός για τις πράξεις του, θα στηρίζεται στο νου για να βάζει χαλινάρι στις ένστικτες παρορμήσεις του και για να μετασχηματίζει με τη βοήθεια του ποικίλου και πολυσύνθετου υλικού των αισθήσεών του το άμορφο σε σαφή μορφή. Και δε μπορούσε να γίνει αλλιώς. Γόνος μιας δυναστείας διάσημων βιολόγων, που βλέπανε τη ζωή ως την κορυφαία φάση μιας χημικής διεργασίας κι έδιναν όχι στο θεό αλλά στο νου το πρωτείο για τη εξέλιξη της ανθρώπινης ιστορίας, η πίστη σ ένα θεό -λυτρωτή του ανθρώπου εκ των άνω θα ήταν για τον Χάξλεϊ καθαρή εθελοδουλία. Στόχος του μια ζωή ελεγχόμενη θεμελιωμένη σε νόμους βγαλμένους από την πείρα του. "Το να είσαι άνθρωπος πλήρης, ισορροπημένος", γράφει, "είναι ένα εγχείρημα δύσκολο, αλλά είναι αυτό που προτείνεται. Κανένας δε ζητά να είσαι κάτι περισσότερο από άνθρωπος. Ένας άνθρωπος, καταλαβαίνετε, ούτε άγγελος, ούτε δαίμονας."
        Το 1932 ολοκληρώνει ένα έργο που αποτέλεσε σταθμό στην απαρχή του φουτουριστικού ρεύματος: Θαυμαστός Καινούριος Κόσμος ή κατά το αμερικανικότερον Brave New World. Ένα έργο που απαγορεύτηκε, θεωρήθηκε ότι εισάγει καινά δαιμόνια καθώς προφήτευε για μια εποχή όπου όλα θα λειτουργούν μηχανικά και οι άνθρωποι θα ήταν προκαθορισμένα ευτυχείς μ ένα εντελώς διαφορετικό σύστημα αξιών και λειτουργιών από το σημερινό. Το βιβλίο αυτό ήταν το λιθαράκι του συγγραφέα στη μακρόχρονη προσπάθεια της επιστημονικής, καλλιτεχνικής και συγγραφικής κοινότητας να θέσουν επί νέας βάσης την έννοια του χώρου και του χρόνου σε συνάρτηση με τη μηχανή σε οποιαδήποτε μορφή της. Το Θαυμαστό Καινούριο Κόσμο ακολούθησαν, κι άλλα σημαντικά και στηλιτευμένα από τα σαλόνια της λογοτεχνίας έργα, όπως “Αόμματος στη Γάζα”, “Ο μεγαλοφυής και η θεά”, “Το νησί”, έργο που προλόγισε τον ερχομό των χίπις και το «διαολεμένο» “Οι Πύλες της Αντίληψης”, από τα λιγότερο αναγνωσμένα του βιβλία του αλλά κι από τα πιο αντιπροσωπευτικά του.
        Κατήγορος της εποχής του και των αξιών της ο Άλντους Χάξλεϊ έφυγε από τη ζωή πιστεύοντας πως "η τιμωρία μας είναι αυτή η ίδια η αδυναμία μας να μπορέσουμε να πραγματοποιήσουμε τα ιδανικά μας δραπετεύοντας από το τέλμα, κοινωνικό και ψυχολογικό, όπου πλατσουρίζουμε".

Μπορείτε να σχολιάσετε...


Security code
Ανανέωση